6 Şubat’ın depremlerinin üzerinden üç yıl geçti. Enkazlar kaldırıldı, yeni binalar yükseldi, özellikle Antakya ve Defne ilçelerinde birçok iş yerinin inşaatı tamamlandı. Ancak ortada tuhaf bir tablo var.Dükkanlar hazır lakin kepenkler kapalı.Peki neden?Bir şehir sadece betonla ayağa kalkmaz. Ticaretle, üretimle, alın teriyle kalkar. Eğer esnaf kepenk açmazsa, çarşı ışıklarını yakmazsa, o şehirde hayat da tam anlamıyla başlamaz.
HAZIR DÜKKÂNLAR, BEKLEYEN ESNAF
Bugün Hatay’da en büyük sorunlardan biri, tamamlanan iş yerlerinin hak sahiplerine zamanında teslim edilmemesi. Hak sahibi olmayan, kiracı konumundaki yüzlerce esnaf ise daha da zor durumda. Kiralayacak uygun iş yeri bulamıyorlar. Arz yetersiz olunca fırsatçılık devreye giriyor. Fahiş kira bedelleri isteniyor.
Zaten deprem sonrası ağır darbe almış bir esnaf;
📌 Artan maliyetlerle,
📌 Yükselen kira bedelleriyle,
📌 Personel giderleriyle mücadele ediyor.
Kazandığını kiraya veren, ayakta kalmak için borçlanan, evine ekmek götürmekte zorlanan bir esnaf profili oluştu. Maalesef bu tablo sürdürülebilir değil.
YEREL EKONOMİ NEDEN DESTEKLENMEDİ ?
Bir diğer önemli mesele ise inşaat sürecinde yerel firmaların yeterince devreye alınmaması. Deprem sonrası yapılan büyük projelerde Hataylı müteahhitlerin, taşeronların ve işçilerin daha fazla rol alması beklenirdi.Ancak tablo farklı gelişti. Hatay dışından gelen firmalar projeleri üstlendi. İş gücü de çoğunlukla dışarıdan getirildi. Parayı burada kazanan şirketler, harcamayı ve yatırımı başka şehirlerde yaptı. Bu durum, zaten yaralı olan Hatay ekonomisine ikinci bir darbe vurdu.Şehrin yeniden inşası, sadece fiziksel değil; ekonomik olarak da yerel kalkınmayı öncelemeliydi.
PEKİ ÇÖZÜM NE ?
Artık telafi zamanı.
📌 İnşaatı tamamlanan iş yerleri vakit kaybetmeden hak sahiplerine teslim edilmeli.
📌 Kiracı durumundaki esnaflar için devlet gözetiminde, özellikle vakıflar ve kamu eliyle kontrollü kiralama modelleri geliştirilmeli.
📌 İş yerleri tamamen serbest piyasa koşullarına bırakılmamalı; fırsatçılığın önüne geçilmeli.
📌 Hatay’a dışarıdan ziyaretçi ve yatırımcı çekilecek organizasyonlar planlanmalı.
📌 Yerel esnafın yeniden ayağa kalkması için vergi ve kira destekleri artırılmalı.
Çünkü mesele sadece bir dükkanın kapısını açmak değil. O kepenk açıldığında bir aile nefes alacak, bir çırak meslek öğrenecek, bir mahalle yeniden canlanacak.
Hatay ayağa kalkacaksa bu betonla değil, esnafın ışığıyla olacak.
Ve o ışık hâlâ yanmayı bekliyor.
News
